Studiegids

nl en

Duitsland en de Eerste Wereldoorlog

Vak 2012-2013

Toegangseisen

  • Beide tweedejaars BA-werkcolleges behaald.
  • Leesvaardigheid van de Duitse taal is vereist.

Beschrijving

Men hoeft geen briljant historicus te zijn om in te zien dat het verlies van de Eerste Wereldoorlog en de Vrede van Versailles van grote invloed zijn geweest op het dramatische verloop van de Duitse geschiedenis in het algemeen en de opkomst van Hitler en het nazisme in het bijzonder. Interessanter – en complexer – wordt het echter wanneer men de vraag stelt naar de plaats van de Eerste Wereldoorlog zelf in de Duitse geschiedenis. Hoe moet men deze oorlog bezien in het licht van de voor- en naoorlogse Duitse geschiedenis? Welke concreet aanwijsbare invloed hebben de vier oorlogsjaren gehad en in hoeverre was er continuïteit of discontinuïteit met de periode vóór 1914 en na 1918? Hoe stond Duitsland er politiek en sociaal gezien voor in pakweg 1910 en hoe was dat zo’n tien jaar later, in circa 1920, en welke rol hebben de vier oorlogsjaren daarbij gespeeld? Om die vragen draait het college. Het college is verdeeld in drie perioden: Duitsland vlak vóór, tijdens en direct na WO I. Thema’s die daarbij aan de orde komen zijn o.a.:

  • het conservatief-autoritaire versus het moderne en democratische Duitsland vóór 1914;
  • het ontstaan van WO I en de verhouding tussen politieke en militaire machthebbers, het oorlogsenthousiasme van 1914, de radicalisering van het geweld, de sociale en politieke polarisatie tijdens WO I, het toenemend antisemitisme en de ontwikkeling en de gevolgen van de ‘totale oorlog’ in m.n. de laatste twee oorlogsjaren;
  • de revolutie van 1918-19, de impact van de dolkstootlegende, de völkische bewegingen, de these van de ‘brutalisering’ van de samenleving, maar ook het democratische en liberale Duitsland. Tot slot zal de erfenis van WO I voor de latere Duitse geschiedenis aan de orde komen.

Leerdoelen

  • Gedegen kennis van de geschiedenis van Duitsland in de beschreven periode,
  • inzicht in het complexe vraagstuk van continuïteit en discontinuïteit in de Duitse geschiedenis en in enkele historiografische discussies over de Duitse geschiedenis;
  • vaardigheid in het gebruik van primaire bronnen en in verrichten van een beperkte literatuurstudie over een zelfgekozen deelonderwerp en vaardigheid in de mondelinge en schriftelijke rapportage daarover in de werkgroep.

Rooster

Zie rooster Geschiedenis

Onderwijsvorm

Werkcollege

Toetsing

Tijdens het college zal gewerkt worden met een handboek en met een reader met aanvullende primaire bronnen (m.n. in het Duits). Over het boek zal na zes bijeenkomsten een schriftelijke toets (20%) worden afgenomen, waarvoor men een voldoende dient te behalen. Daarnaast verrichten de deelnemende studenten een zelfstandig literatuuronderzoek over een onderwerp naar keuze, wat zal uitmonden in een referaat (10%) tijdens het college en een werkstuk (70%) na afloop.

Blackboard

Nee

Literatuur

R. Chickering, Imperial Germany and the Great War, 1914-1918 (2de ed.; Cambridge 2004).

Aanmelden

Via uSis

Contact

Email: Dr. P.G.C. Dassen