Studiegids

nl en

Taalkunde en retorica

Vak 2017-2018

Toegangseisen

Met succes afgerond hebben van Taal in Gebruik (BA1)

Beschrijving

Door hun woordkeus kunnen taalgebruikers de gedachten van gesprekspartners of lezers een bepaalde kant op sturen. Het maakt uit of je een beperking van de hypotheekrente-aftrek “verhoging van de woonlasten” noemt of “afschaffing van de villa-subsidie” – bij het eerste denk je eerder aan een overheid die onterecht je geld afpakt, bij het tweede eerder aan het onterecht uitdelen van geld. Maar ook grammaticale keuzes, die meestal onbewust worden gemaakt en minder opvallen, beïnvloeden het sturende karakter van een taaluiting. Het is die sturende kracht van grammatica die in dit college centraal staat. De journalist die schrijft “Groot aantal demonstranten hinderen treinverkeer” lijkt de demonstranten meer van opzet te beschuldigen dan degene die een lijdende vorm gebruikt zoals in “Treinverkeer gehinderd door groot aantal demonstranten”.

Voortbouwend op verschillende eerdere onderdelen analyseren we in dit vak de relaties tussen taalkundige en retorische dimensies van teksten en gesprekken. In de eerste plaats worden enkele speciale verschijnselen uit de woordenschat (o.a. de betekenisverandering bij ‘leuk’ en ‘lekker’, en het verschijnsel ‘attribute framing’ bij halfvol/halfleeg) en grammatica (o.a. ontkenning, modaliteit, gebiedende wijs, conditionele constructies en partikels) behandeld; daarbij komt ook het taalspecifieke karakter ervan aan de orde en de problematiek van de vertaalbaarheid. In de tweede plaats worden enkele case studies verricht.

Leerdoelen

Studenten zijn in staat:

  • verbanden te leggen tussen taalkundige eigenschappen van een tekst op woord- en zinsniveau enerzijds en retorische effecten op tekstniveau anderzijds
  • het aangereikte taalkundige begrippenapparaat adequaat te gebruiken om dergelijke verbanden te analyseren en te verklaren
  • een gefundeerd kritisch standpunt in te nemen over taalkundig-retorische aspecten van een tekst

Rooster

Zie Rooster BA Nederlands

Onderwijsvorm

  • Werkcollege

Studielast

De totale studielast is 140 uur.

  • Bijwonen colleges (contacturen): 26 uur (2 uur per week)
  • Voorbereiden colleges: bestuderen literatuur, schrijven reflecties, presentatie voorbereiden: 52 uur (ca. 4 uur per week)
  • Tentamenvoorbereiding: 25 uur
  • Eigen onderzoek en schrijven nota: 35 uur
  • Tentamen: 2 uur

Toetsing

Toetsing

  • Schriftelijk tentamen met enkele invulvragen: 50%
  • Werkstuk (uitgewerkte case study): 50%
  • Tentamen en werkstuk moeten allebei minimaal 5.5 zijn.

Weging

Zie hierboven.

Herkansing

Schriftelijk tentamen en werkstuk mogen beide één keer worden herkanst.

Nabespreking tentamen/werkstuk

Uiterlijk bij het bekendmaken van de uitslag van het werkstuk / tentamen wordt aangegeven op welke wijze en op welk tijdstip de nabespreking van het werkstuk / tentamen plaatsvindt. Er wordt in ieder geval een nabespreking georganiseerd indien een student hiertoe verzoekt binnen 30 dagen na bekendmaking van de uitslag.

Blackboard

Er is een blackboardcursus aanwezig. Via Blackboard worden studenten op de hoogte gehouden van lopende zaken en ontvangen ze specifieke informatie over onderdelen van de cursus.
Zie Blackboard.

Literatuur

Wordt via Blackboard bekend gemaakt.

Aanmelden

Inschrijven via uSis is verplicht. Algemene informatie over uSis is te vinden op Nederlands en English

Let op: studenten die geen Nederlands studeren dienen eerst contact op te nemen met de studiecoördinator voor goedkeuring.

Aanmelden Studeren à la carte en Contractonderwijs

Aanmelden voor Contractonderwijs

Contact

Voor inhoudelijke vragen omtrent deze cursus kun je contact opnemen met Dr. R. Boogaart

Voor praktische vragen kun je je wenden tot het secretariaat van de Opleiding Nederlandse taal en cultuur/neerlandistiek.
Dit valt onder de Onderwijsadministratie P.N. van Eyckhof 4, kamer 101A. Tel. 071-5272 2604.
mail: osz-oa-eyckhof@hum.leidenuniv.nl.