De afgelopen 40 jaar laten een grote toename zien van het onderzoek naar stress. Bovendien vormt stress een van de belangrijkste problemen van de moderne samenleving. Stress is daarmee een van de centrale onderwerpen geworden in de klinische en gezondheidspsychologie. Stressoren zijn externe gebeurtenissen of situaties die de persoon be?loeden en tot een breed scala aan lichamelijke en psychische problemen kunnen leiden. Tussen personen bestaan individuele verschillen in de wijze van reageren op een bepaalde stressor. Met name de cognitieve interpretatie van een stressor bepaalt de relatie tussen een potentiële stressor en de gevolgen ervan voor de gezondheid. Hiernaast is het gebruik van een of meerdere copingstrategie? en de regulatie van emoties van belang. De effecten van stress kunnen variëren van kleine gedragsveranderingen tot klinische ziektebeelden, zowel lichamelijke als geestelijke.
Tijdens de colleges zal aandacht besteed worden aan psychologische en biologische stress-modellen. Vanuit de gezondheidspsychologie zal aandacht besteed worden aan stress als oorzaak en onderhoudende factor van somatische ziekte. Belangrijke onderwerpen zijn de evolutionaire oorsprong van de stressrespons, en de betekenis daarvan in de huidige menselijke samenleving, en de effecten van emoties op het menselijk lichaam, waaronder het afweersysteem (immuunsysteem). Vanuit de klinische psychologie zal met name worden ingegaan op de relatie tussen ingrijpende levensgebeurtenissen en het ontstaan en in stand blijven van depressie en trauma-gerelateerde psychopathologie. Verder zal worden ingegaan op verschillende behandelmethoden van stress-management en traumaverwerking. De cursus sluit nauw aan bij de andere KGN-cursussen
Coördinator
Dr. J.F. Brosschot
Kamer K 2B37
Telefoon: +31 (0)71 527 3740
E-Mail: brosschot@fsw.leidenuniv.nl
Doelstelling(en)
Wetenschappelijk literatuur zoeken
review van literatuur aan de hand van een onderzoeksvraag
mondelinge presentatie houden
discussie/debat voeren
Studiemateriaal
Robert Sapolsky (2004) “Why zebras don’t get ulcers” An Updated Guide to Stress, Stress-Related Diseases, and Coping. W H Freeman & Co; updated.
Patricia A. Resick (2001), Stress and Trauma (Clinical Psychology, A Modular Course), Hove
Toetsing
1 schriftelijk multiple choice tentamen, 1 referaat. Aanwezigheid bij de werkgroepen is verplicht.
De Faculteit Sociale Wetenschappen heeft per 1 januari 2006 het systeem Ephorus ingevoerd dat docenten kunnen gebruiken om werkstukken van studenten systematisch op plagiaat te controleren. Zie ook de Nadere regels en richtlijnen, paragraaf 6.
Ingangseis/advies
vereist:
Inleiding in de psychologie + Persoonlijkheids, Klinische en Gezondheidspsychologie gevolgd.
Het behalen van het tentamen van dit vak (niet de werkgroepen) is ingangseis voor de cursussen Gezondheidspsychologie en Psychopathologie, Diagnostiek en Behandeling in het derde jaar.
Onderwijsvormen
Er worden in totaal 10 hoorcolleges gegeven. In een deel daarvan worden gezondheidspsychologische thema’s besproken en in een ander deel worden de meer klinische thema’s behandeld (zie beschrijving). Er worden een reeks werkgroepsbijeenkomsten gehouden waarbij een vraag vanuit de praktijk (gezondheidspsychologie en klinische psychologie) op wetenschappelijke wijze beantwoord wordt, d.w.z. met behulp van ‘state of the art’-literatuur. Daarbij toegewerkt naar een mondeling referaat.
Inschrijving
Studenten dienen zich in te schrijven voor de werkgroepen behorend bij de cursus. Inschrijving voor de werkgroepen van het eerste semester vindt plaats via U-TWIST vanaf maandag 7 juli 10.00 uur tot maandag 25 augustus 10.00 uur. Inschrijving van de werkgroepen van het tweede semester vindt plaats in januari 2009.
NB: Inschrijving voor het tentamen kan tot uiterlijk 1 week van te voren via U-TWIST worden gedaan. Wie zich niet inschrijft, kan niet meedoen aan het tentamen.
Blackboard
www.blackboard.leidenuniv.nl voor communicatie, sheets colleges etc.