Vanwege de coronamaatregelen kan de onderwijsvorm of tentaminering afwijken. Zie voor actuele informatie de betreffende cursuspagina’s op Brightspace.

Studiegids

nl en

Inleiding Strafrecht

Vak
2021-2022

Toegangseisen

Dit vak is geen keuzevak. Bijvakstudenten of gaststudenten mogen hier niet aan deelnemen.
Voor de criminologiestudenten die dit vak volgen maakt dit vak deel uit van de 'Recht, Beleid en Organisatie'-leerlijn van de opleiding.

Beschrijving

Strafrecht is publiekrecht: als een strafbaar feit wordt gepleegd, treedt de overheid op ter bescherming van de rechtsorde. Dat impliceert dat de overheid ook in de plaats treedt van de getroffen burger, het slachtoffer. Daarbij kan de overheid vergaand in het leven van andere burgers ingrijpen, door bijvoorbeeld dwangmiddelen toe te passen en vrijheidsstraffen op te leggen. Strafrecht vraagt daarom uitdrukkelijk om een duidelijk wettelijk kader dat deze inbreuk op (mensen)rechten rechtvaardigt. Bij het opstellen van dat wettelijk kader moeten voortdurend afwegingen worden gemaakt tussen de belangen van de samenleving (inclusief de slachtoffers) en verdachten. Dit maakt strafrecht een moeilijk, maar ook een uitermate boeiend rechtsgebied. Tijdens het vak Inleiding strafrecht maakt u op inleidende wijze kennis met het materiële strafrecht (de strafbare gedragingen), het formele strafrecht (het strafproces) en het sanctierecht. Dit gebeurt aan de hand van onderwerpen als het strafrechtelijk legaliteitsbeginsel, de voorwaarden voor strafbaarheid, uitbreiding en inperking van strafbaarheid, handhaving en opsporing, het opportuniteitsbeginsel, de berechting aan de hand van het rechterlijk beslissingsmodel en het sanctierecht. Deze onderwerpen vormen de basis voor de andere strafrechtelijke vakken van de bacheloropleiding: Materieel strafrecht in het tweede jaar en Strafprocesrecht in het derde jaar. In deze vervolgvakken wordt verdere verdieping aangebracht in hetgeen u tijdens Inleiding strafrecht heeft geleerd. Het inleidende karakter van Inleiding strafrecht brengt met zich dat sommige onderwerpen wel in de hoorcolleges en/of voorgeschreven literatuur en jurisprudentie aan de orde komen, maar minder of niet in de werkgroepen.

Leerdoelen

Doel van het vak:

Doel van het vak is het bieden van een introductie in het materiële en formele strafrecht teneinde u voor te bereiden op de strafrechtelijke vakken in het tweede en het derde jaar van de bachelor.

Na afronding van het vak heeft de volgende kwalificaties verworven:

  • U kunt benoemen en beschrijven op welke dragende beginselen en uitgangspunten het materiële en formele strafrecht zijn gebaseerd en uit die beginselen en uitgangspunten implicaties afleiden voor concrete aspecten van het positieve recht.

  • U kunt de verschillende fasen van het strafproces alsmede de bij die verschillende fasen behorende en werkzame actoren benoemen en onderscheiden.

  • U kunt de betekenis van de algemene voorwaarden voor strafbaarheid uitleggen en toelichten hoe deze zich tot elkaar verhouden.

  • U kunt, aan de hand van de in een eenvoudige casus gegeven feiten en omstandigheden, beoordelen of aan de voorwaarden van een materieelrechtelijk leerstuk is voldaan.

  • U kunt, aan de hand van de in een eenvoudige casus gegeven feiten en omstandigheden, beoordelen of aan de voorwaarden voor de toepassing van strafvorderlijke bevoegdheden is voldaan.

  • U kunt uitleggen op welke wijze de vervolgingsbeslissing wordt genomen, wat deze kan inhouden en op welke wijze strafrechtelijk beleid in de Nederlandse strafrechtspleging wordt vormgegeven.

  • U kunt in een eenvoudige casus, aan de hand van het beslissingsmodel van artikel 348/350 Sv, bepalen tot welke einduitspraak de rechter moet komen.

  • U kunt in een eenvoudige casus beoordelen of, en onder welke voorwaarden, strafrechtelijke sancties mogen worden toegepast.

Rooster

Zie de opleidingspagina van de website.

Onderwijsvorm

Hoorcolleges

  • Aantal à 2 uur: 7

  • Namen docenten: Prof. dr. mr. J.M. ten Voorde

  • Vereiste voorbereiding door studenten: bestudering van de per onderwijsweek voorgeschreven studiestof.

Werkgroepen

  • Aantal à 2 uur: 7

  • Namen docenten: Mw. L. (Laura) Wijtman, mw. K. Twisk en anderen.

  • Vereiste voorbereiding door studenten: bestudering van de per onderwijsweek voorgeschreven studiestof en voorbereiding van de per onderwijsweek aangegeven opdrachten. De aard van deze opdrachten kan per week verschillen: het kan gaan om het oefenen met meerkeuzevragen, het oplossen van een casus, om het houden van een mondelinge presentatie, het voeren van een debat etc. Studenten die niet voldoende zijn voorbereid op de werkgroep en/of die niet voldoende actief participeren in de werkgroep, worden uitgesloten van deelname aan de werkgroep.

Inloopspreekuur

  • Aantal à 1 uur: 7

  • Namen docenten: werkgroepdocenten

  • Vereiste voorbereiding door studenten: geen, het betreft een mogelijkheid op individuele basis vragen voor te leggen aan de docent over onderdelen van de studiestof die u niet goed begrijpt.

Toetsing

  • Tentamen: 3 uur (onder voorbehoud)

  • Nabespreking: 2 uur

Toetsing

Toetsvorm(en)
Het tentamen (onder voorbehoud: digitaal afgenomen) bestaat uit 30 meerkeuzevragen en een of meer essayvragen. Bij de berekening van het cijfer tellen de meerkeuzevragen mee voor 80% en de essayvraag of -vragen voor 20%.

Examenstof
Tot de examenstof behoort de verplichte literatuur en hetgeen behandeld is tijdens de hoorcolleges en werkgroepen.

Literatuur

Verplicht studiemateriaal (o.v.b.)

Literatuur:

  • M.J. Kronenberg en B. de Wilde, Grondtrekken van het Nederlandse strafrecht (laatste druk).

  • F.A.J. Koopmans, Het beslissingsmodel van 348/350 Sy (bewerkt door F.W. Bleichrodt, J.H.J. Verbaan & R.J. Verbeek), Kluwer (laatste druk).

  • Wetteneditie 2021-2022, Sdu of Wolters Kluwer.

  • Eventuele aanvullende literatuur in de vorm van artikelen wordt nader bekend gemaakt.

  • T.Blom, Arresten Strafrecht en Strafprocesrecht (druk 2020), Deventer: Kluwer 2020 (ISBN 9789013153491)

Werkboek:

  • Werkboek Inleiding strafrecht 2021-2022

Aanmelden

De aanmelding voor hoorcolleges en werkgroepen verloopt via uSis. Met deze aanmelding heeft u tevens toegang tot de digitale leeromgeving van dit vak in Brightspace. Aanmelden kan tot 5 kalenderdagen voor de eerste onderwijsbijeenkomst.

De aanmelding voor (her)tentamens (alleen bij vakken waarbij er sprake is van een tentamen) verloopt ook via uSis. Met deze aanmelding heeft u ook toegang tot de digitale leeromgeving van dit vak in Brightspace. Aanmelden kan tot 10 kalenderdagen voor het tentamen.

Voltijd eerstejaars studenten die zijn ingedeeld in een tutorgroep door het Onderwijs Informatie Centrum (OIC), worden door het OIC aangemeld.

Contact

  • Vakcoördinator: Mw. mr. L. (Laura) Wijtman

  • Werkadres: Steenschuur 25

  • Bereikbaarheid: tijdens spreekuur (zie Brightspace) en e-mail

  • Telefoon: l.wijtman@law.leidenuniv.nl

Instituut/afdeling

  • Instituut: Strafrecht en Criminologie

  • Afdeling: Straf- en strafprocesrecht

  • Kamernummer secretariaat: B3.11

  • Openingstijden: maandag t/m vrijdag van 9.00-17.00 uur

  • Telefoon secretariaat: 071 527 7324

  • E-mail: strafrechtalgemeen@law.leidenuniv.nl