Omschrijving
Is er een crisis van de democratie? Hoe moeten moderne democratieën worden vormgegeven; is er een ‘democratisch ideaal’ dat het nastreven waard is? Moeten burgers betrokken worden bij politieke vraagstukken, en zo ja hoe? De hedendaagse normatieve democratietheorie bestudeert de wenselijkheid van democratie in het algemeen en specifieke invullingen van democratie in het bijzonder. Na een inleiding waarin een overzicht van verschillende concepties van democratie wordt gepresenteerd, behandelt deze cursus de op dit moment invloedrijke theorieën waarin het idee van een ‘deliberatieve democratie’ wordt verdedigd. Voor deliberatief democraten is democratie meer dan een electoraal mechanisme waarmee de macht verdeeld wordt. Om legitiem te kunnen zijn moet democratisch debat plaatsvinden waarbij de deelnemers goed geïnformeerd zijn en in redelijkheid argumenteren. Om te bezien of dit ideaal verdedigbaar is richten we ons allereerst op voorstellen voor de vormen die een deliberatieve democratie zou moeten aannemen: de instituties, procedures, waarden etc. Dan bespreken we de reikwijdte van het concept van een deliberatieve democratie: moet zij naast de klassieke politieke instituties ook gelden voor universiteiten, ondernemingen, rechtbanken etc.? Ten slotte komen de voorwaarden aan de orde die een deliberatieve democratie stelt aan de inrichting van de publieke sfeer en de economische sfeer. Daarbij bezien we ook de mogelijkheid dat deze sferen de democratie kunnen bedreigen: waar de publieke sfeer wordt gekaapt door de ‘logica van de media’ en de belangen van de ‘winnaars’ in de economische sfeer verstrengeld raken met politieke macht.
Onderwijsvormen
hoor- en werkcollege
Studiemateriaal
(ca. 1000 pagina’s)
James Bohman & William Rehg, Deliberative Democracy. Essays on Reason and Politics, The MIT Press, 1997. ISBN 0-262-52241-1.
reader met losse teksten.
Toetsing
opdrachten en schriftelijk tentamen
Ingangseis/advies
Politieke Filosofie
Rooster
maandag 2 februari t/m 23 maart, 11.00-13.00 uur, 6C03 en
woensdag 4 februari t/m 25 maart, 9.00-11.00 uur, 5B02